TAKS ve KAKS Nedir?
TAKS (Taban Alanı Katsayısı), bir binanın arsa üzerinde kaplayabileceği maksimum taban oturum alanını belirlerken KAKS (Kat Alanı Katsayısı veya emsal), arsa üzerine yapılabilecek toplam net inşaat alanının üst sınırını ifade eder. Her iki katsayı da ilgili belediyenin imar planı notlarında yer alır ve proje bu sınırlara göre şekillenir.
İnşaat Alanı Nasıl Hesaplanır?
Taban oturum alanı, arsa yüzölçümünün TAKS değeriyle çarpılmasıyla; toplam inşaat alanı ise arsa yüzölçümünün KAKS (emsal) değeriyle çarpılmasıyla bulunur. Örneğin 1.000 m² arsada TAKS 0,30 ise taban alanı 300 m², KAKS 1,50 ise toplam inşaat alanı 1.500 m² olur; kat sayısı bu iki değer arasındaki ilişkiyle sınırlanır.
- TAKS 0,30 olan 1.000 m² arsa, 300 m² taban oturum alanı demektir.
- KAKS 1,50 olan 1.000 m² arsa, 1.500 m² toplam net inşaat alanı sağlar.
- Toplam inşaat alanı kat sayısına bölünerek yaklaşık kat büyüklüğü bulunabilir.
TAKS ve KAKS Değerleri Nerede Yazıyor?
Katsayılar, arsanın bulunduğu bölgeye ait imar planı paftalarında ve imar durum belgesinde yer alır. Kat adedi, çekme mesafeleri ve bahçe mesafeleri de bu belgelerde belirtildiği için proje öncesinde belediyeden güncel imar durumu alınması gerekir; aksi hâlde ruhsat sürecinde revizyon kaçınılmaz olur.
Net ve Brüt İnşaat Alanı Arasındaki Fark Nedir?
Net inşaat alanı, duvarların içinde kalan kullanılabilir alanı ifade ederken brüt alan; ortak alanlar, merdiven, asansör ve duvar kalınlıklarını da içerir. Emsal hesabına genellikle net alan esas alınır ancak bodrum, çatı katı ve ortak alanlardaki yönetmelik istisnaları proje müellifi tarafından değerlendirilmelidir; hesaplama bilgilendirme amaçlıdır ve kesin değerler için mimar veya belediye görüşü alınmalıdır.
Sık Sorulan Sorular
Emsal ile KAKS aynı şey midir? Evet, KAKS kat alanı katsayısı; uygulamada emsal olarak da adlandırılır.
TAKS değeri artırılabilir mi? Hayır, katsayılar imar planı ile sabittir; değişiklik ancak belediye meclisi kararıyla plan değişikliği sürecinde mümkündür.
KAKS hesabına bodrum kat dahil mi? Kural olarak kapalı otopark ve bazı teknik hacimler istisnadır; diğer bodrum alanları emsale dahil edilir.
Katsayıları bilmeden hesaplama yapabilir miyim? Arsanızın imar durum belgesinden TAKS ve KAKS değerlerini öğrenip hesaplayıcıya girebilirsiniz.